سىموند بىلېس ئۆزىنىڭ قىچىشىدىغان ۋە قاسراقلاشقان باش تېرىسىنى كېپەك دەپ ئويلىغان، ئەمەلىيەتتە ئۇ ئېكزېما ئىكەن.

مەنبە: خېلسلاين
ئولىمپىك ئالتۇن مېدال ساھىبى سىموند بايلز تارىختىكى ئەڭ كۆپ مېدالغا ئېرىشكەن گىمناستىكا تەنھەرىكەتچىسىدۇر. ئەمما بۇ سۆيۈملۈك شەخس تەڭپۇڭلۇق لىمى ۋە سەكرەش ئۈستىلى ھەققىدە توختىلىشنى بىر چەتكە قايرىپ قويۇپ، ئۆزى بىلەن بىللە 31 مىليون ئامېرىكىلىقتا بار بولغان بىر خىل شەخسىي ساغلاملىق مەسىلىسى، يەنى ئېكزېما (تېرە ياللۇغى) ھەققىدە توختالدى.
«بىر قانچە يىل ئىلگىرى، مەن باش تېرىمنىڭ، بولۇپمۇ باش چوقۇمىنىڭ قاسىراقلىشىپ قىچىشىۋاتقانلىقىنى ھېس قىلدىم. ئەڭ دەسلەپتە مەن بۇنى كۆپ مىقداردىكى باش كېپىكى دەپ ئويلىغان ئىدىم، كېيىن ئۇنىڭ يۇقۇملۇق بولۇپ قېلىشىدىن ئەنسىرىدىم» دېدى بايلز خېلسلاينغا بەرگەن باياناتىدا. «مېنىڭ بىلىكىمدىمۇ قۇرغاق تېرە داغلىرى پەيدا بولدى، ئەمما ئۇ بەزىدە پەيدا بولۇپ، بەزىدە يوقاپ كېتەتتى».
يېقىندا ئۇ ئالامەتلەرنىڭ تېخىمۇ ئېغىرلاشقانلىقىنى، بولۇپمۇ مەشىق جەريانىدىكى بېسىم سەۋەبىدىن شۇنداق بولغانلىقىنى بايقىدى.
«مەن گىمناستىكا زالىدا تۇتقۇچ ياكى لىمدا نۆۋەت كۈتۈۋاتقاندا، ئۆزۈمنى تۇتۇۋالالماي تېرىمنى تاتىلايتتىم. ئەتراپىمدىكىلەر دەيتتى، مەن بولسام دەيتتىم» دېدى بايلز.
چاچ ياسىغۇچىسى ئۇنىڭ باش تېرىسىدىكى قاسىراقلىق داغلارنى بايقىغاندىن كېيىن، بايلز توردا جاۋاب ئىزدەشكە ۋە تارغاق، چاچ يۇيۇش سۇيۇقلۇقى ھەمدە ماينى ئۆز ئىچىگە ئالغان ئائىلە رېتسىپلىرىنى سىناپ بېقىشقا باشلىغان.
«ئۆز ئالدىمغا قىلغان بۇ تەدبىرلەر ئەمەلىيەتتە ياردەم بەرمىدى، مەن گىمناستىكا زالىدىكى مەشىقلەر بىلەن بەك ئالدىراش بولۇپ كەتكەچكە، دەرھال تېرە كېسەللىكلىرى دوختۇرىغا كۆرۈنەلمىدىم» دېدى بايلز. «مەن يەنە بۇنىڭدىن نومۇس قىلدىم ۋە خىجىل بولدىم، شۇڭا پارىژ ئولىمپىك تەنھەرىكەت مۇسابىقىسىدە بۇ ھەقتە سۆزلەشكە باشلىدىم».
ئۇ ئۆزىنىڭ ئالامەتلىرى ھەققىدە بىر تىكتوك سىنئالغۇسى چىقارغاندىن كېيىن، تېرە كېسەللىكلىرى دوختۇرىغا كۆرۈنۈش ئىلھامىغا ئېرىشتى. دوختۇر ئۇنىڭغا سېبورېيەلىك تېرە ياللۇغى ۋە ئاتوپىك تېرە ياللۇغى (ئېكزېما دەپمۇ ئاتىلىدۇ) دەپ دىياگنوز قويدى.
بايلزنىڭ تېرە كېسەللىكلىرى دوختۇرى ئانجېلا لامب خېلسلاينغا مۇنداق دېدى: «ئۇنىڭ ئېيتقانلىرىنىڭ كۆپىنچىسى بىزنىڭ بىمارلاردا كۆرۈۋاتقانلىرىمىزغا ۋە بۇ كېسەللىكلەر ھەققىدىكى بىلىملىرىمىزگە ماس كېلىدۇ».
لامبنىڭ ئېيتىشىچە، ئېكزېما بىر تۈركۈم سوزۇلما خاراكتېرلىك تېرە ياللۇغى كېسەللىكلىرى بولسىمۇ، ئەمما بېسىم، شۇنداقلا ھاۋا رايىنىڭ پەۋقۇلئاددە ئۆزگىرىشى (بولۇپمۇ ئاتوپىك تېرە ياللۇغى بارلار ئۈچۈن) كېسەلنىڭ قوزغىلىشىغا سەۋەب بولىدىكەن.
«يەنە شەخسىي قوزغاتقۇچى ئامىللارمۇ بار، شۇڭا بىمارلار ئۆز بەدىنىگە قۇلاق سېلىشى، قايسى خىل نەملەشتۈرگۈچنىڭ تېرىسىگە ماس كېلىدىغانلىقىنى بايقىشى ۋە باش تېرىسىدە سېبورېيەلىك تېرە ياللۇغى بار-يوقلۇقىنى ئېنىقلىشى كېرەك» دېدى لامب. «قايسى مەھسۇلاتلارنىڭ كېسەلنى قوزغىتىدىغانلىقىنى ياكى نېمە قىلسا ئەھۋالنىڭ ياخشىلىنىدىغان ياكى ناچارلىشىدىغانلىقىنى بىلىۋېلىش كېرەك».
بايلز ئۆزىنىڭ كېسەللىك ئالامەتلىرىنىڭ زورىۋى (Zoryve) ئارقىلىق يېنىكلىگەنلىكىنى ئېيتتى. بۇ كۈنىگە بىر قېتىم ئىشلىتىلىدىغان، تەركىبىدە ستېروئىد بولمىغان، سىرتتىن ئىشلىتىلىدىغان رېتسىپلىق دورا بولۇپ، كۆپۈك ۋە مەلھەم شەكلىدە بولىدىكەن. بايلز ھەر ئىككى شەكىلدىكى دورىنى ئىشلىتىدىغان بولۇپ، كۆپۈكنى باش تېرىسىگە، مەلھەمنى تېرىسىگە ئىشلىتىدىكەن.
«بۇ مېنىڭ تۇرمۇش ئۇسۇلۇمغا ئاسانلا ماسلاشتى... ئۇنى باش تېرىسىگە سۈركەشكە بولىدۇ، ئۇ تولىمۇ يېنىك. ئېكزېمام ئۈچۈن ئىشلىتىدىغان مەلھەم بولسا مايسىز» دېدى بايلز.
ئۇ يەنە ئۈنۈملۈك داۋالاشقا ئېرىشىشنىڭ ئۆزىنى راھەت ھېس قىلدۇرۇپلا قالماي، تېرىسىنىڭ تاشقى كۆرۈنۈشى سەۋەبىدىن كېلىپ چىققان خىجىللىق ھېسسىياتىنىمۇ يېنىكلەتكەنلىكىنى ئېيتتى.
«نۇرغۇن سۈرەتكە ئېلىش ۋە چىقىرىش مەيدانلىرىدا بولغاندا، مەن ئۆزۈمنىڭ بەدەن ئەزالىرىمدىن ياكى چېچىمنى ئۆرۈۋالغان بولسام تېرىنىڭ پوستى تۆكۈلۈشىدىن، شۇنداقلا بۇلارنىڭ كامېرادا قانداق كۆرۈنىدىغانلىقىدىن ئەلۋەتتە بەكرەك ئەنسىرەيتتىم، شۇڭا مەن بۇ ئەھۋاللارنى ماي ۋە باشقا نەرسىلەر بىلەن يېپىشقا تىرىشاتتىم» دېدى سىموند بايلز.
سىموند بايلز ئۆزىنىڭ مۇشۇ كەچۈرمىشلىرىنى ئورتاقلىشىش ئۈچۈن زورىۋ (Zoryve) نى ئىشلەپچىقارغۇچى ئاركۇتىس بىئوتېراپىيە (Arcutis Biotherapeutics) شىركىتى بىلەن ھەمكارلىشىپ، «ئىشەنچلىك تېرە» (Skin to Believe In) تەشۋىقات پائالىيىتىنى باشلىغان. بۇ تەشەببۇس كىشىلەرنى ئۆزىدىن ئەيمىنىدىغان، يېتىم قالغاندەك ھېس قىلدۇرىدىغان ياكى خىجالەتكە قويىدىغان سوزۇلما تېرە كېسەللىكلىرى ھەققىدىكى ئەسكى قاراشلارنى تۈگىتىشنى مەقسەت قىلىدۇ.
سىموند بايلز: «كىشىلەرنىڭ ئوخشاش ئىشلارنى باشتىن كەچۈرۈۋاتقانلىقىنى، ئۇنى قاڭاق ياكى يۇقۇملۇق كېسەل دەپ ئويلايدىغانلىقىنى بىلىمەن. سىز سۈكۈت ئىچىدە ئازابلىنىشىڭىزنىڭ ھاجىتى يوق. ئۇنى قوبۇل قىلىڭ. ئىشەنچلىك بىر كەسپىي خادىمنىڭ ياردىمىنى سوراڭ ھەمدە ئۆزىڭىزگە لايىق بولغان داۋالاشقا ئېرىشىڭ» دېدى.
لېمب خانىم ھەر قانداق دورىنىڭ يوشۇرۇن ئەكىس تەسىرى بولىدىغانلىقىنى، شۇڭا بىر دورىنىڭ يوشۇرۇن خەۋپى ۋە پايدىسى ھەققىدە دوختۇر بىلەن سۆزلىشىشنىڭ ئىنتايىن مۇھىملىقىنى ئېيتتى.
لېمب: «بۇ دورىنىڭ ئەكىس تەسىرى ئىنتايىن ئاز ساندىكى بىمارلاردا كۆرۈلىدۇ، بۇ كۆڭلى ئاينىش، باش ئاغرىش ۋە ئاللېرگىيەلىك ئىنكاسلارنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ. ئەمما سىز بۇ مەسىلىنى دوختۇرۇڭىز بىلەن مۇزاكىرە قىلىسىز. بۇ ئەھۋالدا، تېرە كېسەللىكلىرى دوختۇرلىرى زورىۋ (Zoryve) دورىسىنى يېزىپ بېرىدىغان ئاساسلىق خادىملار ھېسابلىنىدۇ» دېدى.
ئۇ تېرە كېسەللىكى بار بىمارلار ئۈچۈن ستېروئىدسىز دورىلارنىڭ تاللاش سۈپىتىدە مەۋجۇت بولغانلىقىنىڭ كىشىنى ئىلھاملاندۇرىدىغانلىقىنى ئېيتتى. ئۇ يەنە زورىۋ (Zoryve) نىڭ تەركىبىدە روفلۇمىلاست بارلىقىنى، بۇنىڭ ئېكزېما بىلەن مۇناسىۋەتلىك ياللۇغنى ئازايتىشقا ياردەم بېرىدىغان PDE4 تورمۇزلىغۇچى ئىكەنلىكىنى چۈشەندۈردى.
لېمب خانىم: «مەن ئىنتايىن ھاياجانلىنىۋاتىمەن، چۈنكى بىز ئىلمىي ئاساسنى ۋە مەسىلىنىڭ نېگىزىنى تېخىمۇ ياخشى چۈشەنگەنسېرى، نۇرغۇن كېسەللىكلەرنى داۋالاش ئۇسۇلىمىزنىڭ پۈتۈنلەي ئۆزگىرىۋاتقانلىقىنى ھېس قىلىۋاتىمەن. مېنىڭچە بۇ ساغلاملىق ساھەسىدە يېقىنقى كۆپ يىللاردىن بۇيان قولغا كەلتۈرۈلگەن ئەڭ چوڭ بۆسۈش... كېسەللىك نېگىزىنى تېخىمۇ ياخشى چۈشىنىش بىزنى تېخىمۇ ئۈنۈملۈك داۋالاشقا يېتەكلەيدۇ» دېدى.
سىموند بايلز بېسىمنىڭ ئۆزىدىكى ئېكزېمانىڭ قوزغىلىشىغا سەۋەب بولىدىغانلىقىغا ئىشەنگەنلىكى ئۈچۈن، ئۇ قىز دوستلىرى بىلەن سىرتقا چىقىپ تىرناق ياسىتىش، ئۇۋۇلىتىش ۋە كەچتە يۇيۇنۇپ ئارام ئېلىش قاتارلىق ساغلاملىق ئادەتلىرىنى يولغا قويغان.
ئۇ: «راستىنى ئېيتقاندا، ھەر كۈنى مەشىق قىلمىسام، ئۆزۈمنى ئۇنچە بېسىم ھېس قىلمايمەن. ھەر كىم ئۆزىنىڭ بېسىمىنى يېنىكلىتىشنىڭ ئوخشىمىغان ئۇسۇللىرىنى تاپالايدۇ. بۇ ھەر بىر ئادەم ئۈچۈن ئوخشىمىغان شەكىلدە بولىدۇ» دېدى.
سىموند بايلز 30 ياشقا يېقىنلىشىۋاتقان پەيتتە، ئۆزىنىڭ جىسمانىي ۋە روھىي ساغلاملىقىنى ئالدىنقى ئورۇنغا قويۇشنى ئۆگەنگەنلىكىنى ئېيتتى.
ئۇ: «مەن ھازىر شۇنى ھېس قىلدىمكى، ئەگەر مەن بىرەر قىيىنچىلىققا يولۇقسام ياكى بىرەر نەرسىنى سەزسەم، ئۇنىڭغا ياردەم بېرەلەيدىغانلار بار. پىشىپ يېتىلىش بۇ مەسىلىنى ھەل قىلىشىمغا كۆپ ياردەم قىلدى» دېدى.
«ئەلچى بولۇش ۋە نۇرغۇن ئىشلارغا بولغان تونۇشۇمنىڭ ئېشىشى ماڭا ياكى دېيىشىمگە يول ئاچتى. ياشنىڭ چوڭىيىشى ماڭا مۇشۇنداق قىلىشقا بوشلۇق ۋە... ئىشەنچ بەردى دەپ ئويلايمەن» دېدى ئۇ.
مەنبە: Healthline | Fri, 02 Oct 2026 08:35